Chciałbym przedstawić kolegą artykuł dot. pochodzenia Srebrniaka, jego pierwszego wzorca wraz z interpretacją oceny.

Artykuł ten  został przygotowany przez Henryka Morawskiego z Łodzi  znanego sędziego i hodowcę gołębi tej rasy,  na międzynarodowe spotkaniu sędziów Federacji Europejskiej zorganizowane w Warszawie  w dniach 14/16.09.2007r.

  Do gołębi określanych nazwą Polski Długodzioby Lotny zaliczamy następujące rasy: Srebrniak Polski, Pasiak Srebrzysty,  Pasiak Srebrzysty Szaroloty,  Pasiak Srebrzysty Jarzębaty,  Pasiak Srebrzysty Jarzębaty Szaroloty, Perłowy, Pasiak Perłowy, Pasiak Perłowy Brązowoloty, Pasiak Perłowy Jarzębaty, Pasiak Perłowy Jarzębaty Brązowoloty, Biały Czarnodzioby, Sroka Łowicka. Rasy te posiadają wzorzec i są wystawiane i oceniane na wystawach organizowanych na terenie całej Polski jak również za granicami naszego kraju. W tej grupie występują również nowe pochodne rasy wyhodowane i utrwalone przez współczesnych hodowców które po spełnieniu warunków rejestracji mogą w przyszłości posiadać wzorce i być oceniane na wystawach.

    Czas i miejsce powstania tej rasy sięgają według wszelkiego prawdopodobieństwa juz końca XVIII wieku, a zatem w dość odległą przeszłość. Należy sadzić, że z braku rodzimego piśmiennictwa o gołębiach Polskich z tych czasów prawdy historycznej nie będzie można nigdy w pełni dociec. Istnieją różne przypuszczenia odnośnie tego jakie rasy  gołębi miejscowych i pochodzenia zagranicznego przyczyniły się do powstania srebrniaka, a następnie posłużyły do nadania mu jego obecnego wyglądu rasowego. Sroczy rysunek występujący na upierzeniu dowodzi, że jedną linią przodków stanowić musiały polskie sroki, które sprowadzone zostały drogą lądową z Azji poprzez Turcję – drugiej linii przodków należy doszukiwać w Lazurowych gołębiach damasceńskich, które jak to wynika z archiwalnych dokumentów znajdujących się w Archiwum Miejskim miasta Krakowa sprowadzone były do Polski już kilka wieków wcześniej i używane były głownie przez magnackie sfery mieszczańskie i szlacheckie do celów służby łączności na krótkich dystansach. Za ta hipotezą przemawiają  okoliczności, że nawet żyjący współcześnie starzy hodowcy krakowscy zgodnie stwierdzają , że hodowane dawnej w Krakowie „siwki” (bo tak w żargonie krakowskich hodowców nazywano i nazywane są nadal Srebrniaki) musiały mieć „żyłę”  na podgardlu w przeciwnym razie nie przedstawiały dla hodowców większej wartości. Fakt ten obala tym samym udział gołębi lazurowych „lodowych” w wytworzeniu Srebrniaka. Hipotezę wysuwaną tak często przez zagranicznych autorów.   Żylasta błona na podgardlu oraz zarysy ciemnych pasów na pokrywach skrzydeł pojawiają się jeszcze często w hodowli srebrniaka pomimo wielu dziesiątek lat bardzo rygorystycznie prowadzonej selekcji w kierunku wyeliminowania tych ujemnych cech pokrojowych co wskazuje, że gołębie damasceńskie stanowiły główną linię przodków z których wywodzi się srebrniak.

    Późniejsze losy Srebrniaka, szczególnie wpływ innych ras gołębi na ukształtowanie się jego obecnego wyglądu rasowego są już lepiej znane. Hodowla ta toczyła się różnymi nurtami na terenie Warszawy, Łodzi, Krakowa a przed II wojną światową także na terenie Lwowa. Hodowcy warszawscy starali się poprawić budowę, figurę, postawę i głowę srebrniaka krzyżując go ze srokami angielskimi. Hodowcy łódzcy posługiwali się w tym samym celu głownie berlińskimi długimi, hodowcy krakowscy eksperymentowali natomiast bazując na krzyżówkach srebrniaka z polskimi listonoszami (polskimi bagdetami) a po wojnie nawet z angielskim show homerem.

    Wspomniane krzyżówki wpłynęły korzystnie na wydłużenie i wypełnienie głowy srebrniaka na jego smukłą i wydłużoną linie budowy ciała oraz wysoką i wyprostowaną postawę, nadały mu więc sylwetkę gołębia lotnego o nowoczesnych liniach pokrojowych.

Z drugiej strony zaniedbane zostały w dużej mierze bardzo istotne i charakterystyczne dla srebrniaka cechy morfologiczne jego rasowości jak np. intensywnie czarny kolor dzioba i brwi oraz nadzwyczaj delikatne jasno-świetliste błękitne umaszczenie sroczego rysunku. Równocześnie jeśli chodzi o cechy fizjologiczne zaprzepaszczono wyjątkowo wybitne uzdolnienia lotowe tych gołębi.

    Niezależnie od tego opisane eksperymenty doprowadziły do zaistnienia dość poważnych lokalnych  różnic pokrojowych srebrniaków hodowanych w Krakowie, Łodzi i Warszawie. Wszystkie przemiany jakie zaszły w wyglądzie srebrniaka, w szczególności jednak rozbieżności lokalne w wyglądzie tej rasy wymagały uporządkowania i dalszego jednolitego ukierunkowania. Dlatego w dniach 2/3 października 1965 roku doszło w Warszawie do opracowania i zatwierdzenia pod egidą Polskiego Związku Hodowców Drobnego Inwentarza nowego wzorca srebrniaka tym samym poprzedni wzorzec z 17 marca 1934 roku utracił swą moc obowiązującą. W spotkaniu tym brali udział czołowi hodowcy i sędziowie tacy jak: Ryszard Pawłowski, Przemysław Kwieciński, Spytkowski, Jemróż, Bolesław Drzewinski, Marian Zachariasz, Socha i Szewczyk. Uczestnicy tego spotkania zmienili także skalę oceny punktowej srebrniaka. Karta oceny posiadała 8 elementów, które zostały rozpisane w następujący sposób: głowa 24 pkt, oko 10 pkt, brew 8 pkt, dziób 8 pkt, szyja 10 pkt, nogi 10 pkt, barwa + rysunek 10 pkt, wygląd ogólny 20 pkt, co uczyniło 100 pkt.

W klasyfikacji:          ocena doskonała         94 – 100 pkt

                                   ocena b.dobra             89 – 93 pkt

                                   ocena dobra                85 – 88 pkt

                                   ocena dostateczna      81 – 84 pkt    

Od 2000 roku zostały rozpoczęte prace nad ujednoliceniem najbardziej popularnej rasy Srebrniak Polski i pozostałych ras posiadających wspólne cechy rasowości. W 2004 roku stworzona została grupa Polski Długodzioby Lotny.

    Omawiając srebrniaka  pragnę nadmienić, że rasa ta występuje najliczniej na wystawach organizowanych na terenie całego kraju. Jest bardzo surowo oceniana. Sędziowie przed  sezonem wystawowym biorą udział w specjalistycznych szkoleniach, a ocena tej rasy dla sędziego stanowi wielkie wyzwanie.

H. Morawski